Oud en nieuw vieren aan de Costa Blanca: galadiners, twaalf druiven en wat het kost

Je eerste oudejaarsavond in Spanje verloopt anders dan je gewend bent. Er wordt later gegeten, er wordt gewerkt tot in de middag, en om klokslag twaalf gebeurt er iets waar je echt op voorbereid moet zijn.

Twaalf druiven, één per klokslag. Dat klinkt schattig tot je het probeert.

Hieronder de tijdlijn van de avond, wat een galadiner hier kost, wat je in huis haalt als je het thuis doet, en wat er op 1 januari open is. Let op: 31 december 2026 valt op een donderdag en 1 januari 2027 op een vrijdag.

Hoe een Spaanse oudejaarsavond verloopt

De grootste fout die nieuwkomers maken is te vroeg beginnen. De avond heeft een vaste vorm.

Overdag is het gewoon een werkdag. 31 december is geen feestdag. Winkels zijn open, vaak met kortere uren in de middag. Wil je nog iets halen, doe het in de ochtend.

Het diner begint laat. Reken op negen uur of later. Thuis is het een lang diner met veel gangen; in een restaurant begint de zitting vaak rond half tien.

Rond kwart voor twaalf gaat de televisie aan. Of iedereen loopt naar het plein. Dit is het moment waarop het eten stopt.

Twaalf uur: de campanadas. De twaalf klokslagen, met een druif per slag. Daarover hieronder meer.

Daarna begint het eigenlijke feest. Het cotillón: hoedjes, toeters, confetti, en muziek tot in de kleine uurtjes. In horecazaken zit dat vaak bij de prijs in, met een open bar erbij.

En dan de resopón. Een tweede maaltijd, ergens tussen drie en vijf uur in de ochtend. Chocolade met churros is het klassieke einde.

Wie om half twaalf vol aan tafel zit, heeft het dus verkeerd ingeschat. Dit is een avond die om middernacht pas op gang komt.

De twaalf druiven: waar het vandaan komt en hoe je het doet

Dit is de kern van de avond en het is geen folklore voor toeristen; iedereen doet mee.

Het idee. Bij elke klokslag eet je één druif. Twaalf slagen, twaalf druiven, en elke druif staat voor een maand van het komende jaar. Lukt het, dan heb je een goed jaar. Lukt het niet, dan heb je gelachen.

Waar het op de klok aankomt. De slagen die het land volgt zijn die van het uurwerk van de Real Casa de Correos aan de Puerta del Sol in Madrid. Vanaf de jaren zestig zond TVE die uitzending uit, en zo werd een Madrileense gewoonte een landelijke.

Waar het vandaan komt is niet zeker. Er lopen twee verklaringen naast elkaar. De ene wijst op een eerste schriftelijke vermelding in 1882. De andere op een overschot aan druiven dat verkocht werd onder de naam uvas de la suerte. De meest verspreide versie is dat Madrileense arbeiders de gegoede klasse nadeden, die druiven bij champagne at, door ze zelf op het plein bij de klokslagen naar binnen te werken.

De praktische kant, en dit is waar het misgaat. Twaalf hele druiven met pit in twaalf seconden is voor de meeste mensen te veel. Daarom liggen in elke supermarkt in december blikjes en zakjes met gepelde druiven zonder pit, precies twaalf per portie. Dat is geen valsspelen, dat is wat de meeste huishoudens kopen.

Tips die werken. Zet de druiven voor je klaar in een glas of een schaaltje, niet in de verpakking. Luister eerst naar de cuartos, de vier korte slagen die aan de twaalf voorafgaan: daar begin je nog niet. En neem kleine druiven.

Voor wie het wil oefenen. In Madrid zijn er op 30 en 31 december om twaalf uur ’s middags repetities op de Puerta del Sol, de preuvas, waar mensen met noten of snoep oefenen. Aan de Costa Blanca is dat geen gebruik, maar thuis oefenen mag.

Wat een avond uit kost: een geverifieerd voorbeeld

Prijzen voor oudejaarsavond liggen hoog, en ze zijn per zaak anders. Om een idee te geven van wat de bovenkant van de markt vraagt, hier één aanbod dat we hebben kunnen nalezen: het Dénia Marriott La Sella Golf Resort & Spa aan de Alquería de Ferrando.

Cotillón de Nochevieja, vanaf 295 euro. Daarbij hoort een overnachting, het oudejaarsdiner, het cotillón, een dj, een open bar en kinderanimatie voor vier tot twaalf jaar. Het diner bestaat uit geglaceerde foie, wilde zeebaars met rode garnaal en gegrilde vaca rubia gallega. Ontbijten kan tot twaalf uur, uitchecken tot drie uur ’s middags.

La Vie en Rose, vanaf 395 euro, alleen volwassenen. Een galadiner met kreeft, tarbot met zwarte truffel en ossenhaas, met geselecteerde wijnen en champagne. Inbegrepen: overnachting, cotillón, dj, open bar, resopón en live muziek.

En het kerstbuffet van 25 december, vanaf 96 euro. Van 13.00 tot 16.00 uur, met kerstconcert, welkomstcava, live muziek en een bezoek van Papa Noel. Kinderen van vier tot twaalf betalen de helft. Drank zit er niet bij.

Reserveren kan op 96 645 40 54 of via reservas@lasellagolfresort.com; voor het kerstbuffet via eventos@lasellagolfresort.com. Het aantal plaatsen is beperkt.

Wat je hieruit kunt afleiden. Drie dingen. Ten eerste: bij dit soort pakketten zit een overnachting standaard in de prijs, en dat is bewust. Niemand wil na een open bar nog rijden. Ten tweede: het verschil tussen de gezinsversie en de versie voor volwassenen is honderd euro per persoon. Ten derde: dit is de bovenkant. Een gewoon restaurant met een vast oudejaarsmenu zit daar flink onder, maar dan betaal je de drank apart en slaap je thuis.

Op het plein, in een zaak of thuis

Drie manieren, drie heel verschillende avonden.

Op het plein. In veel gemeenten wordt er bij het gemeentehuis afgeteld, met de klok van de toren of met een geluidsinstallatie, en daarna muziek. Gratis, informeel, en met kinderen goed te doen omdat je zo weg kunt.

Belangrijke waarschuwing hierbij: de gemeentelijke programma’s voor 31 december 2026 waren eind oktober nog niet gepubliceerd. Kijk dus in de loop van december op de site of de sociale media van je eigen gemeente, en vertrouw niet op het programma van vorig jaar.

In een restaurant of hotel. Vast menu, vaste prijs, vaak met cotillón erbij. Reserveer vroeg, want de goede zaken zitten in december vol. Vraag bij het reserveren drie dingen: hoe laat de zitting begint, of drank is inbegrepen, en tot hoe laat je mag blijven.

Thuis. De meest Spaanse optie, want zo doen de meeste gezinnen het. Lang eten, de televisie aan voor de campanadas, en daarna eventueel de deur uit naar een zaak die om twee uur ’s nachts opengaat.

De vraag die alles bepaalt: wie rijdt? Spanje hanteert strenge alcohollimieten en er wordt in deze nacht gecontroleerd. Een pakket met overnachting is duur maar lost dat op. Spreek anders vooraf af wie niet drinkt.

De boodschappen: wat je in huis haalt en wanneer

Een korte lijst, want dit is de avond waarop de supermarkt om acht uur dicht gaat en jij nog iets mist.

De twaalf druiven per persoon. Koop de blikjes of zakjes met gepelde druiven zonder pit; die liggen in december bij elke kassa. Eentje per persoon, plus een reserve voor wie het opnieuw wil proberen.

Cava. Om mee te proosten na de klokslagen. Koel hem lang genoeg; twee uur in de koelkast is het minimum.

Turrón, polvorones en mazapanes. Het Spaanse kerstsnoepgoed staat al vanaf november in de schappen en hoort ook op de oudejaarstafel.

Iets lokaals om te schenken. Een droge moscatel uit de Marina Alta bij het voorgerecht of een mistela bij het toetje werkt beter dan de zoveelste fles cava; zie onze gids over wijn uit de Marina Alta.

Doe de boodschappen op 30 december. Op 31 december zijn de winkels open, maar druk en in de middag vaak korter. Op 1 januari is vrijwel alles dicht.

Wat open is op 1 januari, en hoe het verder loopt

Dit verrast nieuwkomers elk jaar opnieuw.

1 januari 2027 is een nationale feestdag en valt op een vrijdag. Reken erop dat supermarkten, de meeste winkels en veel restaurants dicht zijn. Wat meestal wel draait: strandtenten op een mooie dag, benzinestations en de dienstdoende apotheek.

De ochtend is stil. Letterlijk. Niemand staat vroeg op, en dat is de beste reden om zelf juist wél vroeg op te staan: een wandeling over een leeg strand op nieuwjaarsochtend is een van de mooiere dingen die dit seizoen te bieden heeft.

En dan is het nog niet voorbij. 6 januari 2027, Driekoningen, valt op een woensdag en is ook een nationale feestdag. In Spanje is dat de dag waarop de cadeaus komen, niet 25 december. Zie onze gids over de kerstperiode voor hoe dat zit en wat er in de dagen ervoor gebeurt.

Wat het weer doet en wat er verder open is in deze weken, staat in De Costa Blanca in december en De Costa Blanca in januari.

Met kinderen erbij

Middernacht halen is voor kleine kinderen zwaar, en de Spaanse avond is nog eens drie uur langer dan je gewend bent.

De pleinvariant werkt het best. Je bent buiten, je kunt weg wanneer je wilt, en er is meestal muziek.

Kijk naar de kinderanimatie bij pakketten. In het voorbeeld hierboven is die er voor vier tot twaalf jaar bij het gezinspakket, en juist niet bij de versie voor volwassenen. Vraag er altijd naar voordat je boekt.

Druiven en kleine kinderen. Hele druiven zijn een verstikkingsrisico voor jonge kinderen. Snijd ze doormidden of geef iets anders; dat doen Spaanse ouders ook.

En het echte feest is 5 januari. De avond van de Cabalgata de Reyes, de optocht van de Drie Koningen, is voor kinderen hier belangrijker dan oudejaarsavond. Houd daar energie voor over.

Veelgestelde vragen over oud en nieuw in Spanje

Is 31 december een feestdag? Nee. Het is een gewone werkdag, al stoppen veel zaken in de middag.

Moet ik echt twaalf druiven eten? Niemand controleert het, maar je zult de enige zijn die het niet doet. Koop de gepelde variant en doe mee.

Hoe laat moet ik reserveren voor een restaurant? Zo vroeg mogelijk, en het liefst in november of begin december. Vraag naar de aanvangstijd, want die ligt later dan je denkt.

Is er vuurwerk? Dat verschilt per gemeente en wordt pas in december bekendgemaakt. Vertrouw niet op het programma van vorig jaar.

Wat is een cotillón? Het feestpakket met hoedjes, toeters en confetti dat na middernacht wordt uitgedeeld, en bij uitbreiding het feest zelf.

Wat is een resopón? De tweede maaltijd diep in de nacht, vaak chocolade met churros.

Kan ik op 1 januari boodschappen doen? Beter van niet. Het is een nationale feestdag en vrijwel alles is dicht.

Het galamenu van 31 december is een categorie apart. Hoe je groepsreserveringen in december aanpakt, staat in onze gids over het kerstdiner in Dénia.

Over de auteurMilo Schuijt

Milo Schuijt is ondernemer en dj aan de Costa Blanca. De plekken waarover hij schrijft, kent hij uit zijn eigen agenda: hij woont, werkt en draait er.